سيد محمد كاظم القزويني ( مترجم : لطيف راشدى / سعيد راشدى )
287
طب جامع امام صادق ( ع ) ( فارسى )
ادعاى حكمت مىكنند ، ولى حكمت را در آفرينش الهى نمىبينند و خداوند را نكوهش مىكنند . اى مفضل ! تعجب كن از آن بدبختى ( مانى ) كه ادعاى علم اسرار دارد ، ولى چشمش از نشانههاى حكمت در آفرينش كور است ، به طورى كه به خالق جهان نسبت خطا و نادانى مىدهد ، تبارك الحكيم الكريم . » حس كردن چيزى كه عقل آن را درك نمىكند « اى مفضل ! از گروه معطله تعجب كن كه خواستند چيزى را حس كنند كه عقل نيز آن را درك نمىكند و هنگامى كه آن را درك نكردند ، منكر آن شدند و گفتند : چرا با عقل درك نمىشود ؟ گفته شد : چون او از عقل برتر است ، همانطور كه چشم ، چيزى را كه ما فوق خود است ، نمىتواند درك كند . اگر سنگى را در هوا ببينى ، پس مىفهمى كه كسى آن سنگ را به هوا پرت كرده است . اين اعتقاد از چشم نيست ، بلكه عقل چنين چيزى مىگويد ، چون عقل ، اين مطلب را تشخيص داده و مىگويد كه سنگ به خودى خود به آسمان پرتاب نمىشود . مگر نمىبينى كه چشم از حد خود تجاوز نمىكند ؟ پس عقل نيز در شناخت خلقت ناتوان است و از حد خود تجاوز نمىكند ، ولى انسان ، او را به وسيله عقلى اقرار مىكند و درمىيابد كه مىداند ، چيزى هست و ديدنى نيست و حسى آن را درك نمىكند . » عقل به خالق احاطه پيدا نمىكند « با اين اوصاف مىگوئيم : عقل ، پروردگار را تا آن حد مىشناسد كه به او اقرار مىكند و نه اينكه بر آن احاطه پيدا كند .